زبان ما در مسیر کار برد روزانه، و با توجه و دقت اصلاح طلبانه ی پاره ای از روشنفکران فرهیخته، آهسته ولی پیوسته به سوی “پرداخت” و روانی و راحتی و آسانی در حرکت است. البته اگر پاره ای از پدر خوانده ها بگذارند،

زبان ما مشکلات فراوان دارد. مشکل بیان و گفتار خیابانی ( محاوره کوچه و بازار ) در نوشتارها، مشکل رعایت نکردن بدیهی ترین و واجب ترین قوانین دستور زبان، مشکل عدم توجه به علامات ( نقطه، کاما یا ویرگول، علامت سئوال…) عدم رعایت ( نقطه سر سطر )، مشکلات واضح املائی، مشکلات عدم کار برد کلمات فارسی بجای مشابه خارجی آن، و بسیاری دیگر… و ما بایستی با دقت بیشتر در نوشته های خود به مرور در رفع آنها کوشا باشیم .

فراوان مطالب متنوع در مورد زبان فارسی ( بخصوص زبان نوشتاری ) که تمامن حکایت از دل نگرانی دارد، در اینجا و آنجا منتشر می شود.
ولی تقریبن همه آنها، امکان آغاز و اجرا ندارند. چرا که انفرادی نمی توان به آنها عمل کرد. هدف من کار برد مواردی است که در نوشتار های روزانه خود نیز می توانیم به کار بگیریم و اجرا کنیم .
مواردی مثل نوشتن ” حتا ” به همانگونه که بیان می کنیم، به جای اینکه بنویسیم ” حتی ” و بخوانیم حتا. و می بینیم که خوشبختانه
مدت هاست از سوی بسیاری ازقلم به دستان دارد اجرا می شود. نیازی هم نه به فرهنگستان داشته، و نه به دستور پیشکسوتی!. بنظر می رسد که کم کم داریم از دست ” حتی ” نجات می یابیم.

” پیرایش پاره ای از کلمات فارسی ”
نوشتاری بود که در گذ رگاه شماره ۳۰ ( اردیبهشت سال ۱۳۸۳ – منتشر کردیم و در آن پیشهاداتی چند برای پیرایش زبان فارسی مطرح شده بود:

“…بیائید در نوشتار های خود، تا آنجا که نیازی به پژوهش های دست و پا گیر و معمولن انجام نشدنی فرهنگستانی ندارد، پاره ای از کلمات را ( آسان ) تر بنویسیم….بیائید به همان گونه بنویسیم که بیان می کنیم، به همان گونه که می خوانیم. بیائید بنویسیم:
” حتمن “، ” اصلن ” بجای ” حتما ” و ” اصلا ” و تنوین را به دور بیاندازیم بنویسیم ” مرتضا ” بجای ” مرتضی ” ….”
حتا اشاره کردیم: چرا ” زهرا ” و نه ” زهری ” ولی ” کبری ” بجای ” کبرا ”

خوشبختانه همراه با حتا، اغلب آن کلمات و اسم هائی که به جای ” الف ” به ” ی ” ای که ” الف ” خوانده می شود ختم می شوند، نبز دارد اصلاح می شود، دارد: مرتضا، و کبرا، و …نوشته می شود. دلسوختگان زبان پارسی دارند همت می کنند

و حالا می خواهم تاکید کنم که حذف ” تنوین ” را جدی بگیریم ( هر چند مشاهده می شود که، بعضی از دوستان مدتهاست که شروع کرده اند. و نوشته های خود را از زیر بار ” تنوین ” رهانیده اند. فقط کمی دقت و توجه می خواهد. طبیعی ست که به علت کار برد سالیان سال، عادت شده است و کنار گذاشتن آن ( تنوین را می گویم ) راحت نخواهد بود. ولی بدون شک با کمی دقت بتدریج همچون، حتا،
و مرتضا و زهرا، و کبرا، جا خواهد افتاد. باید همت کنیم.
اگر بهنگام نوشتن به این مهم توجه کنیم، و بهمان گونه که می خوانیم و می گوئیم، بنویسیم: اصلن – ابدن – اولن… بجای اصلا – ابدا –
اولا- که به راستی نوشتنشان سخت تر هم هستند، به اتفاق می رویم که این مرحله را هم پشت سر بگذاریم.

در کار برد این مهم، یعنی حذف ( تنوین ) به هیچ توصیه محافظه کارانه ای نیاز نیست. یک اصلاح اصولی، واجب، و راحت است. و به عنوان وظیفه بایستی به آن توجه داشت و اجرا کرد.

به این مطلب مهم بیشتر خواهیم پرداخت.